یلدای لاکچری، سفره‌های خالی؛ حماسه‌سازی تلویزیون در میدان توهم

تلویزیون و رسانه ملی انگار در یک «ایران موازی» نفس می‌کشند؛ جایی که تورم فقط یک عدد روی کاغذ است، دلار و سکه فقط خبرند، نه کابوس هر روزه، و هیچ‌کس نگران اجاره‌خانه، شهریه مدرسه و دخل و خرج آخر ماه نیست.

‌

این دکورهای پرزرق‌وبرق یلدایی، با میزهای پر از هندوانه، انار، آجیل و شیرینی، در برابر سفره‌های لاغر مردم بیشتر به یک جور «دهن‌کجی تصویری» شبیه است تا جشن و شادی.

‌

مسئله اصلی فقط تجمل دکور نیست؛ این است که تلویزیون نقش خودش را عوض کرده. رسانه‌ای که باید آینه جامعه باشد، حالا به ویترین یک واقعیت ساختگی تبدیل شده است؛ واقعیتی که قرار است رنج، خشم و ناامیدی مردم را پشت رنگ قرمز یلدایی پنهان کند. وقتی میلیون‌ها نفر حتی برای خرید یک کیلو انار و هندوانه حساب‌وکتاب می‌کنند، این حجم از تجمل در برنامه‌های مناسبتی نه «امید» می‌آورد و نه «سرگرمی»، فقط فاصله روانی مردم با رسانه ملی را عمیق‌تر می‌کند.

‌

این تناقض آن‌قدر شدید شده که آدم دلش می‌خواهد بچه‌ها اصلاً تلویزیون نبینند؛ نه از سر دشمنی با شادی، بلکه برای این‌که بچه‌ها حسرت نخورند که چرا دنیای داخل قاب این‌قدر قشنگ و پر باشد و دنیای بیرون از قاب، این‌قدر سخت و خالی. وقتی کودک می‌پرسد «چرا ما مثل تلویزیون نمی‌تونیم این‌همه خوراکی داشته باشیم؟» چه پاسخی می‌توان داد جز توضیح دادن تورم، حقوق ثابت، قیمت دلار و «قشر خاکستری» خسته‌ای که بین بقا و آبروداری گیر کرده است؟

‌

در چنین شرایطی، تلویزیون اگر واقعاً «ملی» بود، به‌جای مسابقه تجمل، دو کار می‌کرد: اول، درد مردم را می‌دید و بازتاب می‌داد؛ از سفره‌های نصفه‌ونیمه می‌گفت، از شرمندگی پدرها، از شرم مادرها با لیست خرید خط‌خورده. دوم، شادی می‌ساخت، اما نه با نمایش سفره‌های لاکچری، بلکه با برنامه‌های ساده، کم‌خرج و صادقانه؛ شادی‌ای که تحقیر و مقایسه ایجاد نکند.

‌

پرسش مهم همین است: تلویزیون دقیقاً «کجاست» و «کنار کیست»؟ کنار مردمی که شب یلدا را با جیب خالی اما دل نگران می‌گذرانند، یا کنار تصویری پرزرق‌وبرق که قرار است همه چیز را عادی جلوه دهد؟ تا وقتی رسانه ملی پاسخ صادقانه‌ای برای این سؤال نداشته باشد، هرقدر هم دکورها زیبا و برنامه‌ها شلوغ باشند، باز هم بیشتر به دنیایی خیالی شبیه‌اند تا رسانه‌ای برای مردم این سرزمین.